Midzomer: vier de magie van het licht en de geboorte van het donker

Midzomer: vier de magie van het licht en de geboorte van het donker

Leestijd: 5 minuten

Kikkers. Tijdens een magisch weekend aan het water werden we dag en nacht getrakteerd op prachtige kikkerconcerten. Meestal buiten het zicht, of je vangt een glimp van ze op in het water tussen het riet. Als je heel rustig in het gras blijft liggen om van de zon te genieten, kun je zomaar mazzel hebben en komen ze poseren in het gras (foto gemaakt door Erike Nijhuis). Kikkerconcerten zijn voor mij een teken van de naderende zomer. Vooral als het een warme avond is en je nog nagloeit van de dag. 21 juni is het Midzomer. De kortste nacht en de langste dag van het jaar, die het begin van de zomer inluiden. Het tijdstip van de zomerzonnewende, waarbij de zon loodrecht boven de Kreeftskeerkring staat, valt dit jaar precies om 5.32 uur Nederlandse tijd.

Mirabellen

Deze week lijkt de zon stil te staan. Van oudsher is het een overgangsperiode die voluit gevierd werd in de Germaanse en Keltische tradities. In sommige landen, zoals Ierland en Zweden, is het nog steeds een belangrijk seizoensfeest. Het schijnbaar stilstaan van de zon bekeken vanaf de aarde is een moment om als mens ook even stil te staan. Voor de boeren is het voorbereidend werk van het zaaien en bemesten gedaan. Nu is het wachten op het rijpen van de gewassen. In de tuin zie ik dat terug. Het fruit aan de bomen is nog klein en groen door de trage lente, maar met de belofte van een goede oogst. De eerste aalbes verkleurt nu rood. De tomatenplanten groeien hoog en de radijsjes vullen de bak met hun groene blaadjes. De zaadjes in het voorjaar geplant, zijn gegroeid en mogen nu tot volle bloei komen. Daarmee zien we de resultaten van het harde werken. Na de bloei sterven de vruchten af, zodat het zaad voor het volgende groeiseizoen de ruimte krijgt. Zo sterft ook de zon na midzomer symbolisch af, om ruimte te maken voor de nieuwe geboorte rond midwinter. En zo kun je symbolisch als mens even stilstaan bij je eigen bloei en rijping, waar je straks van mag oogsten en de nieuwe zaadjes de ruimte geven voor het volgende jaar. 

Aalbessen

In de Wicca of paganisme wordt Midzomer ook wel aangeduid met Litha, één van de acht jaarfeesten. Waar Midwinter of Yule (Joel) vooral een familiefeest is, wordt Midzomer of Litha als gemeenschap gevierd. De gezamenlijke viering verstevigt de onderlinge banden. Er wordt samen gedanst, gezongen en over vuren gesprongen als ritueel om de overgang van de seizoenen te beleven. Het vuur zou zuiverend werken. Vroeger werd het vee daarom langs het vuur geleid om ziekteverwekkers te doden. De goden werden verzocht om een goede gezondheid van het volk, het vee en de komende oogst. Sommigen houden vast aan deze traditie om door of over uitdovende vuren te springen voor een goede gezondheid en om duistere krachten af te wenden. 

Onkruid

In de midzomernacht plukt men al eeuwen lang kruiden omdat die een magische en geneeskrachtige werking zouden hebben. Van de zelfgeplukte kruiden vorm je een boeket, de zogenoemde kruidenwis. De wis van het voorgaande jaar kun je ritueel verbranden en met de rook van de oude kruidenwis het nieuwe boeket zegenen. Daarmee bescherm je huis en haard een jaar lang tegen onheil en kwaad. Ieder kruid heeft zijn eigen werking, bijvoorbeeld lavendel brengt rust en liefde in het huishouden, salie zorgt voor schone energie en wilde tijm brengt geestelijke kracht en balans (Vrijhof, z.d.). Ik ben deze week op zoek gegaan naar onkruid. Vroeger bij biologie in de brugklas moesten we onkruid zoeken, drogen, natekenen en daar een verslag van maken. Daar is niet veel van blijven hangen, maar gelukkig hebben we Google. Daarmee heb ik Fluitenkruid (schoonheid), Rode klaver (voorspoed en welvaart in het huishouden), Zuring (genegenheid) en Kamille (bescherming tegen boze geesten, feestelijk en zonnig) gevonden. In plaats van een kruidenwis te maken, heb ik ze in een vaas op de buitentafel gezet.

Centraal in de viering van Midzomer staat de cirkel, gebaseerd op de cyclus van het leven en de seizoenen. De cirkel staat ook symbool voor de zon en de aarde. In de cirkel staat een boom of een vuur, waarmee contact met de goddelijke wereld wordt gelegd. De boom als symbool voor vruchtbaarheid en leven, het vuur als symbool voor rijping en de dood. De cirkel is doorsneden met een kruis, om de vier windstreken en de aardse seizoenen aan te geven. Tijdens de midzomernacht zou de sluier tussen onze wereld en de andere, spirituele wereld op zijn dunst zijn, zodat er makkelijker contact gelegd kan worden met onze voorouders en de goden. Midzomernacht is daarmee het moment waarop wonderen kunnen gebeuren. Juist met Midzomer kun je je verbinden met zowel het licht als het donker. Je neemt afscheid van het licht van de zon en verwelkomt de geboorte van het donker. Zonder duister geen licht, daarom mogen we beide vieren. 

Radijsjes

Vieren kan door bloemen te plukken of over vuur te springen. Maar ook met het bakken (en eten) van lekkere koekjes. Honing wordt veel gebruikt tijdens Midzomer, omdat de honingraten dan vol met het goudgele goedje zitten. Er wordt de traditionele mede van gemaakt, een honingwijn. Mede kun je zelf maken, maar vergt wat geduld omdat het twee jaar moet rijpen. Ben je nieuwsgierig naar het recept, kijk dan eens op de website The Native Circle. 

Met honing kun je ook lekkere koekjes bakken. Het meest simpele is een standaard zanddeeg, waarbij je de suiker vervangt door honing. Meng 100 gram honing met 200 gram bloem en een snufje zout en voeg dan 150 gram koude boter in stukjes toe en wat citroenrasp. Meng goed tot een deeg, maak er een rol van en laat die ingepakt in bakpapier in de koelkast minimaal een half uur rusten. Snij er dan koekjes van die je op 160⁰ C in de oven bakt tot ze goudgeel zijn, ongeveer 20 minuten. Eventueel kun je de citroenrasp vervangen door gedroogde lavendel voor een zomerse smaak. Maak de koekjes extra feestelijk door er na het bakken eetbare bloemen op te plakken met een druppeltje honing. Denk aan rode rozenblaadjes, paarse viooltjes, blauwe korenbloemen, rode klaver of de gele bloemen van de courgetteplant als je die vroeg gezaaid hebt. De wereld vrolijkt ervan op en dat is precies de bedoeling met het Midzomerfeest. Ik wens je een magische Midzomer!


Bronnen:

Grimmsma, B. (2018, 16 juni). Het Heidense Midzomerfeest. Nederlands Heidendom. http://nederlandsheidendom.net/HET%20MIDZOMERFEEST%20-%20leidraad.pdf
Mede. (z.d.). The Native Circle. Geraadpleegd op 12 juni 2021, van https://www.the-native-circle.com/Dru-disme/Recepten-Litha/Mede/
Vrijhof, Y. (z.d.). Kruidenwis verzamelen en zegenen. Heks & Kruid. Geraadpleegd op 12 juni 2021, van https://www.heksenkruid.info/kruidenwis-verzamelen/?v=796834e7a283

Eén gedachte over “ Midzomer: vier de magie van het licht en de geboorte van het donker

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

%d bloggers liken dit: